Page 202 - AV 79th ISSUE
P. 202
202 Asansör Vizyon Dergisi Haziran 2024
kişilik ve davranış özellikleri açısın- nedeniyle yeterli uyku almaları zor
dan farklılık gösteren ve mevcut kro- olabilir. Toplumun yaklaşık %15-20'si
notip kategorilerine uymayan özel bir bu kronotipe sahiptir.
grubu belirlemeye yardımcı olmuştur.
Breus'un bu yaklaşımı, kronotip kav- 4. Yunuslar. Yunuslar, memeliler ara-
ramının daha kapsamlı ve çeşitli bir sında benzersiz bir uyku modeline sa-
biçimde anlaşılmasını sağlamıştır. hiptir: tek yarım küreli uyku. Bu, be-
yinlerinin bir yarısının uyuduğu, diğer
1. Aslanlar. Aslanlar, erken kalkan ve yarısının ise uyanık kaldığı anlamına
sabah avlarına odaklanan kişilerdir. gelir. Bu uyku biçimi, genellikle hafif
Bu kronotipe sahip insanlar genellikle ve sık sık kesilen uyku paternleriyle
iyimser, disiplinli, pratik ve hedef- karakterize edilen Yunus kronotipini
lerine odaklıdır. Aslanlar genellikle mükemmel bir şekilde tanımlar. Yu-
düzenli uyku rutinlerine sahiptirler nuslar, gün boyunca genellikle yorgun
ve orta seviyede bir uyku dürtüle- olurlar ve geceleri sinirli bir enerji ile
ri olmasına rağmen, düzenli uyuma dolup taşarlar. Bu kronotipin üyeleri,
saatlerine bağlı kalırlar. Onların bu gece boyunca sık sık uyanır ve akşam-
düzenli ve ölçülü yaşam tarzları, ge- Bu durum, genel toplumsal zamanlamalar ları zihinleri çok aktif olur. Genellikle
nel sağlık durumlarını olumlu yönde et- üzerinde dominant bir etki yaratır. Örne- kendilerini yoğun düşünceler içinde bulur-
kiler. Araştırmalar, akşam erken saatlerde ğin, akşam 18:00 suları, çoğunlukla Ayı- lar ve fiziksel olarak gergin hissedebilirler.
yatağa giren ve sabahın erken saatlerinde ların yemek yemeye hazır olduğu zaman Yunusların bu uyku düzeni, sirkadiyen
uyanan insanların, kardiyovasküler hasta- dilimi olarak kabul edilen standart yemek ritimlerinin diğer kronotiplerden farklı
lıklar, obezite ve mental sağlık sorunları saati haline gelmiştir. Gece 22:00 civarı olarak tersine çevrilmiş olmasından kay-
gibi çeşitli sağlık risklerine daha az maruz televizyon izlemeye başlamak, genellikle naklanır. Geceleri, beyinlerinin uyanıklığı
kalabildiklerini göstermektedir. Aslanlar, Ayıların henüz uyumaya hazır olmadığı; teşvik eden bölümleri aktifleşir. Sabahları
günlerine enerjiyle başlarlar ve genellikle ancak dinlenmeye başladığı zaman dilimi- ise, diğer kronotipler gibi kortizol ve kan
sabah ile erken öğleden sonra saatlerinde dir. Modern toplum, büyük oranda Ayı kro- basıncındaki artışı yaşamazlar; bunun
en yüksek üretkenliklerini sergilerler. Bu notipine uygun bir zaman çizelgesi benim- yerine bu seviyelerde bir düşüş görülür.
kronotipin genel yetişkin nüfusu içindeki semiş durumdadır. Diğer kronotipler ise bu Kişilik özellikleri açısından, Yunuslar
oranı yaklaşık olarak %15-20 civarındadır. düzene uyum sağlamak zorunda kalır. genellikle zeki, detaylara dikkat eden ve
mükemmeliyetçiliğe eğilimli bireylerdir.
2. Ayılar. Ayılar, gün boyu avlanabilen ve 3. Kurtlar. Kurtlar, geceleri aktif olan ve Sıklıkla anksiyeteyle mücadele ederler ve
uyku-uyanıklık döngüsünde orta noktada genellikle sabah 9:00'dan önce zor uyan- toplumun yaklaşık %10'unu oluştururlar.
yer alan bir kronotiptir. Bu kronotipe sahip dıkları bilinen kişilerdir. Bu insanlar gece Bu özellikler, Yunusları diğer kronotip-
kişiler, genellikle güneş ışığına uygun bir yarısına kadar enerjik kalabilir ve genellik- ler arasında öne çıkarır ve onların günlük
program izlerler ve geç sabah saatlerinden le yaratıcı, dürtüsel ve duygusal açıdan yo- yaşamda karşılaştıkları zorlukları daha iyi “ASANSÖR BAĞLANTI ELEMANLARINI
erken öğleden sonralara kadar en üretken ğun bir yapıya sahiptirler. Kurt kronotipi, anlamamıza yardımcı olur. SİZİN İÇİN ÜRETİYORUZ”
ve enerjik oldukları dönemi yaşarlar. Ayı- yeni deneyimler arayan ve risk almaktan
lar, uyumlu ve sosyal yapılarıyla bilinirler. çekinmeyen bireyleri tanımlar. Ortalama Her birimiz benzersiz biyolojik ritimlere
Ekip çalışmasını severler ve genelde de- bir uyku dürtüsüne sahip olan bu grup, sahibiz. Bu ritimler, yalnızca uyku ve uyan-
rin bir uyku dürtüsüne sahiptirler. Ne var günün geç saatlerinde üretkenliklerinin ma saatlerimizi değil, aynı zamanda sağlık,
ki, çoğu zaman yeterince uyumadıkları zirvesine ulaşır. Kurtların akşam saatlerini verimlilik ve ruh halimizi de etkileyebi-
için uyku borcu problemi yaşarlar. Hafta tercih etmeleri, toplumsal beklentilerle ça- lirler. İster sabah erken kalkan biri olun,
içi yeterli uyumadıklarında, hafta sonları tışabilir; çünkü geleneksel çalışma ve okul ister gece geç saatlere kadar enerjik kalın,
bu eksikliklerini gidermek için fazladan saatleri genellikle onların en aktif oldukla- önemli olan bu biyolojik özellikleri tanıyıp
uyurlar. Bu uyku düzeninin tutarsızlığı, rı zamanlardan çok daha önce başlar. Bu yaşam tarzınızı ona göre şekillendirmeniz
sirkadiyen ritimlerinin yani biyolojik sa- uyumsuzluk, onları kronik sosyal jet lag ve yaşam kalitenizi iyileştirmenizdir.
atlerinin sürekli olarak dengesiz kalmasına ve yetersiz uyku sorunlarına karşı hassas
yol açabilir. Bu tutarsızlık, yüksek Vücut hale getirir. Bu da fiziksel ve zihinsel sağ- Gün içinde en verimli olduğunuz zaman-
Kitle İndeksi (VKİ) ve obezite riski gibi lıklarını olumsuz etkileyebilir. Araştırma- ları tespit edin ve işlerinizi, sosyal aktivi-
sağlık sorunlarıyla bağlantılıdır. Özellikle lar, Kurt kronotipine sahip kişilerde kronik telerinizi, diğer günlük rutinlerinizi bu sa-
bel çevresinde kilo birikimi, Ayı kronotipi hastalıklar, kardiyovasküler rahatsızlıklar, atlere göre düzenleyin. Bu ritimlere uygun
olanlar arasında sık görülen bir durum- diyabet ve depresyon riskinin daha yüksek bir şekilde yaşamınızı düzenlemek hem ASANSÖR YEDEK PARÇA KONUSUNDA 15 YILLIK DENEYİM
dur ve bu da sosyal jet lag'e karşı yüksek olduğunu göstermektedir. Kurtlar, yakla- bireysel hem de toplumsal anlamda daha
duyarlılıkları ile ilişkilendirilir. Ayılar ye- şık yedi saatlik bir uykuyla en iyi perfor- sağlıklı ve üretken bir hayat sürdürmenizi İvedik OSB. 1394. Sk. No: 34 Yenimahalle/Ankara/TÜRKİYE
tişkin nüfusun yaklaşık yarısını oluşturur mansı gösterirler; ancak toplumun zaman sağlayacaktır. info@altintasasansor.com - Tel: +90 312 394 4512
ve bu da onları en yaygın kronotip yapar. çizelgeleriyle çelişen biyolojik ritimleri www.al tintasasansor.com

