Page 168 - AV66 MART NİSAN 2022

168 Asansör Vizyon Dergisi Mart - Nisan 2022

mesine, balıkların üretkenliğinin azal- İnsan kaynaklı iklim değişikliği; hiç Güney ülkelerinin halkları üzerinde
masına, göç etmesine ve besin zincirin- kuşkusuz ki, gezegenimizde insan ve iklim değişikliğinin etkileri çok daha
de kopmaların oluşmasına neden olur. canlı varlığının karşısındaki en önem- yıkıcı bir etki yaratmaktadır. Bu ülkele-
li tehditlerden biridir. Uzun yıllardır rin yoksulları ve dezavantajlı kesimleri
12) Biyoçeşitlilik: Biyoçeşitlilik, ya da sorunun ortaya konmasında önem- ise, iklim değişikliğinin iktisadi ve sos-
biyolojik çeşitlilik; bitkiler, hayvanlar, li bilimsel çalışmalara ve farkındalık yo-ekolojik sonuçlarından iki kat daha
mantarlar, mikroorganizmalar gibi tüm geliştirme kampanyalarına imza atan fazla etkilenmektedir. Bir başka eşitsiz-
canlıların yaşadıkları ekosistemlerdeki Birleşmiş Milletler Hükümetler arası lik ise, genel olarak iktisadi kaynakları
tür çeşitliliği, genetik çeşitlilik ve eko- İklim Değişikliği Paneli’nin (IPCC) sınırlı Küçük Ada Devletleri’nin, iklim
lojik olaylar çeşitliliğidir. Gezegenimi- raporları; iklim değişikliğine, Endüstri değişikliği kaynaklı deniz seviyelerinin
zi milyarlarca yıl boyunca yaşanabilir Devrimi’nden bu yana insan aktivitele- yükselmesinden çok daha radikal bir
hale getiren, tüm bu çeşitliliğin belirli ri ve üretimi sırasında açığa çıkan sera şekilde etkilenmesidir. Yükselen deniz
bir ekolojik denge içerisinde varolabil- gazı emisyonlarının neden olduğunu seviyeleri, Küçük Ada Devletleri’nin
mesi oldu. Ancak biyoçeşitliliğin zarar neredeyse kesinlik düzeyinde ortaya halklarını sadece ekonomik olarak de-
görmesi, ekosistemlerin işlevlerini yeri- koymuş durumdadır (IPCC, 2019). ğil, deniz suyunun yaşam alanlarını iş-
ne getirememesine ve türlerin zincirle- gal etmesi, tuzlu deniz suyunun tatlı su
me şekilde yok olma tehlikesiyle karşı Buna ilaveten, uzun süre iklim kaynaklarına karışması gibi nedenlerle
karşıya kalmasına neden olabiliyor. inkârcılarının kalesi haline gelen ve de varoluş yok oluş düzeyinde etkile-
Canlıların var olmak için gerek duy- ABD Başkanı Donald Trump yönetimi meye başladığını görmekteyiz.
dukları koşulları ortadan kaldıran doğal altında, Paris İklim Anlaşması’ndan

alan tahribatı, atık ve çevre kirliliği, ta- çekilme kararı alan ABD hükümeti Eşitsizliklerin bir diğer yanı ise, toplum-
rım arazilerinin yanlış ve aşırı kullanımı dahi, iklim değişikliğinin gerçek ve sal cinsiyet alanında gerçekleşmektedir.
ve küresel sıcaklıklardaki artışın durdu- “çok yüksek ihtimalle” insan kaynaklı Yapılan bütün araştırmalar, dezavan-
rulamaması, biyoçeşitliliği tehlikeye olduğu konusunda net saptamalar içe- tajlı toplum kesimlerinin iklim deği-
sokan insan kaynaklı faktörler arasında ren İklim Bilimi Özel Raporu’nu (Cli- şikliğinden daha yoğun ve sert şekilde
sayılabilir. mate Science Special Report) yakın bir etkilendiğini gösterirken, toplumsal
zaman önce yayımlamak durumunda katmanlaşmada hemen her coğrafyada
13) Sürdürülebilirlik: Sürdürülebi- kalmıştır (USGCRP, 2017). daha fazla sorunla karşı karşıya olan
lirlik, çeşitlilik ve üretimin devam- kadınlar bu sorundan paylarını daha
lılığının sağlanması ve insanlığın Gezegendeki insan ve canlı varlığına fazla almaktadır (EKOIQ, 2018). İşte
yaşamının daimi kılınabilmesi olarak karşı böylesine büyük bir tehdit oluş- İklim Adaleti, yukarıda bazı örnekleriy-
tanımlanır. Bir başka ifadeyle, kendi turan iklim değişikliğinin farklı top- le aktarmaya çalıştığımız toplumsal ve
ihtiyaçlarımızı karşılarken gelecek lumsal kesimlere, sınıflara, toplumsal tarihsel eşitsizliklerin, iklim değişikliği
kuşakların ihtiyaçlarından ödün ver- gruplara, cinsiyetlere yönelik etkisi ise sorunu üzerinden katlanarak dezavan-
memektir. Kamuoyu sürdürülebilirlik farklı düzeylerde gerçekleşmektedir. tajlı kesim, grup, ırk, bölge, sınıf, cinsi-
kelimesi ile ilk olarak Birleşmiş Mil- Uzun süreli kuraklıklar; daha sık ve sert yet ve gelecek nesillere yansımasını ve
letler bünyesi altındaki Dünya Çevre gerçekleşen fırtınalar, dolu, aşırı yağış- yeniden üretilmesini anlamaya yönelik
ve Kalkınma Komisyonu'nun 1987'de lar ve sel baskınları, özellikle kentlerde bir terim olarak kullanılmaktadır.
yayımladığı "Ortak Geleceğimiz" ra- aşırı ısı dalgaları, normalin üzerinde
porundaki şu ifadelerle tanıştı: "İn- büyüklükte ve sıklıkta gerçekleşen or- İklim değişikliğini, sadece çevresel
sanlık; gelecek nesillerin gereksinim- man yangınları gibi aşırı iklim olayları veya doğadaki değişimler olarak ele
lerine karşılık verme yeteneğinden aracılığıyla giderek kendini daha çok almanın ötesinde; etik ve politik bir
ödün vermeden, bugünün ihtiyaç- hissettiren iklim değişikliği, toplum- mesele olarak çerçeveleme çabası ola-
larını gidererek, kalkınmayı sürdü- sal ve ekonomik olarak geri kalmış, rak özetleyebiliriz. Bazılarının yalnız-
rülebilir kılma yeteneğine sahiptir." dezavantajlı kesimleri çok daha güçlü ca domates fiyatı ile etkilendiğini dü-
Sürdürülebilirliğin temel prensibi, etkilemektedir. Örneğin bu etki, gıda şündüğü iklim krizi, gelecek nesillerin
doğadaki kaynakların tükenebilir ol- güvenliği ve tarımda rekolte düşüklüğü yaşam hakkını elinden almak üzere.
masından hareketle, kaynakları akılcı üzerinden yoksul çiftçileri; yine bu so- Küresel yok oluş ile aramızda yalnız-
şekilde kullanmaya odaklanmaktır. nuçlara bağlı olarak artan gıda fiyatla- ca 1,5 derece var! 1,5 DERECE !
Sürdürülebilir ekonomik modeller, rı üzerinden ise kent yoksullarını daha
çevreye zarar vermeden, toplumları fazla vurmaktadır. Dünya coğrafyasına *12 madde kaynak BBC international
refaha kavuşturacak ekonomik büyü- bir bütün olarak baktığınızda ise, yine broadcast.
meyi sağlamaya odaklanır. az gelişmiş ve/veya gelişmekte olan